Những điều thú vị về lịch sử piano: Bạn đã biết chưa? 
0909.916.696 - 096.1800.180
logo-music-new1.png

Những điều thú vị về lịch sử piano: Bạn đã biết chưa?

Ngày 09/06/2022

Có thể bạn chưa biết nhiều thông tin về lịch sử piano, nhưng chắc hẳn bạn đã từng nhìn thấy chiếc grand piano tại những buổi trình diễn âm nhạc lớn nhỏ, một mẫu upright piano trong góc quán cafe quen thuộc, hay chỉ đơn thuần là trong các video ca hát. Từ bao giờ mà đàn dương cầm xuất hiện khắp mọi nơi, trở thành một phần không thể thiếu trong món ăn tinh thần của con người. Hôm nay, Đức Trí Music sẽ đưa bạn đi ngược dòng lịch sử, quay về những năm 1700 khi loại nhạc cụ thần kỳ này ra đời - Lịch sử piano và những điều thú vị.

Lịch sử piano - Đàn piano hình thành từ đâu?

Lịch sử piano bắt đầu từ thời Trung cổ khi những nhạc cụ có dây đầu tiên bắt đầu được chơi ở châu Âu. Tuy nhiên, mọi người muốn một thứ gì đó khác biệt: một nhạc cụ vừa có dây vừa có cả bàn phím bấm. Đã có rất nhiều người chơi nhạc cũng như nhà sáng chế cố gắng để đạt được điều này, và kết quả là nhạc cụ clavichord (âm thanh được tạo ra bằng cách đập vào dây đồng thau hoặc dây sắt với các lưỡi kim loại nhỏ được gọi là tiếp tuyến, và các rung động này được truyền qua (các) cầu nối đến soundboard) và nhạc cụ harpsichord (khi một phím được nhấn, một cái búa nhỏ sẽ đập vào dây tương ứng và phát ra âm thanh) đã được phát minh và nhanh chóng trở nên rất phổ biến.

Lịch sử piano khởi đầu từ đàn Clavichord

Xem thêm: ĐÀN GRAND PIANO YAMAHA GC1 GRA01032

Mặc dù tất cả những đổi mới mà hai loại đàn dương cầm sơ khai này mang đến đều rất ấn tượng, nhưng điều đó có vẻ vẫn chưa đủ đối với người chơi nhạc thời bấy giờ. Đàn harpsichord không kiểm soát được âm lượng bài nhạc (dynamics): mức độ người biểu diễn có thể chơi to hay nhỏ. Về nhạc cụ Clavichord, âm thanh của nó phát ra nghe quá mỏng manh và thường sẽ bị âm thanh của các nhạc cụ khác lấn át. Và những nghệ sĩ thời đó cần có một loại nhạc cụ mới, có thể khắc phục được hai nhược điểm này. Từ đó, lịch sử piano bước sang trang mới: đàn grand piano ra đời.

Đàn Harpsichord tiếp nối lịch sử piano

Grand piano là một loại nhạc cụ có dây và phím bấm để tạo ra âm thanh khi dây đàn bị búa đàn đập vào. Người chơi sẽ kích hoạt búa bằng cách nhấn các phím trên bàn phím của đàn grand piano. Áp lực từ phím được tạo ra càng mạnh, âm thanh phát ra sẽ càng lớn. Điều này cũng tương tự như đàn upright piano ra đời sau đó, chỉ khác nhau ở chiều ngang dọc của dây và búa.

Christofori - người viết nên trang mới của lịch sử piano

Các nhà chế tạo nhạc cụ bấy giờ muốn kiểm soát nhiều hơn đối với âm lượng của các cây đàn họ tạo ra. Đó là khi Bartolomeo Cristofori, đến từ Padua, Italia, tham gia vào cuộc cách mạng âm nhạc này. Là một thợ chế tạo đàn harpsichord, ông được Ferdinando de 'Medici, Hoàng tử của Tuscany, thuê để làm người giữ các nhạc cụ cho mình. Không thể xác định chính xác năm sản xuất cây đàn dương cầm, nhưng dựa theo lịch sử piano, người ta biết rằng gia đình Medici đã sở hữu một cây đàn piano vào năm 1700. Chỉ có ba cây đàn Grand piano Cristofori còn tồn tại đến ngày nay và chúng được chế tạo vào những năm 1720.  

Forte piano mở ra lịch sử piano hiện đại

Xem thêm: ĐÀN UPRIGHT PIANO YAMAHA U3H MÀU GỖ 01118

Cây đàn dương cầm Cristofori có vẻ bề ngoài và âm thanh phát ra khá khác so với cây đàn grand piano hiện nay mà chúng ta biết. Ông quyết định rằng thay vì gảy dây, như với đàn harpsichord, nó sẽ tạo ra nhiều động lực hơn nếu dây được đánh bằng búa gõ. Nhạc cụ ban đầu mà Cristofori phát minh được đặt tên là pianoforte (hay trong tiếng Ý: clavicembalo col piano e forte, có nghĩa là đàn harpsichord có thể chơi một cách bình thường và mạnh mẽ hơn). Từ piano trở nên phổ biến hơn vào năm 1732 khi tên pianoforte được rút ngắn. Mặc dù người chơi nhạc lúc đó đã có niềm yêu thích với cây đàn grand piano mới được phát minh, phải mất gần 50 năm sau để nó thực sự phổ biến trong giới âm nhạc, nhưng một khi đàn dương cầm đã bắt đầu nổi tiếng hơn thì sẽ không có gì ngăn cản được.

Lịch sử piano được lan rộng: Sự phổ biến của đàn grand piano ở châu Âu

Theo như lịch sử piano, vào cuối thế kỷ 18, việc sản xuất đàn dương cầm bắt đầu lan rộng ra khắp Châu Âu. Mỗi quốc gia sản xuất đàn grand piano đều có thiết kế đặc trưng của riêng họ. Những cây đàn dương cầm đến từ Anh có khối lượng nặng hơn và âm lượng to hơn, trong khi những cây đàn đến từ Áo có âm thanh nhẹ nhàng hơn. Đàn piano Viennese nổi tiếng với khung bằng gỗ, có hai dây trên mỗi nốt và búa đàn được bọc bằng da. Một điều khá thú vị là Wolfgang Amadeus Mozart thích sáng tác cho những cây đàn Piano Vienna có âm điệu nhẹ nhàng hơn những cây đàn hiện đại.

Lịch sử piano - Đàn dương cầm thường bao gồm 88 phím

Không phải tất cả đàn grand piano đều có cùng số phím trên bàn phím. Số lượng phím phổ biến nhất là 88, bao gồm 52 phím trắng (phím tự nhiên) và 36 phím đen (phím thăng và phím giáng). Phần lớn các cây đàn dương cầm cổ có kích thước nhỏ hơn đàn piano hiện đại, vì vậy chúng chỉ có 85 phím.

Tiếp nối lịch sử piano: Đàn upright piano ra đời

Trên thực tế, mô hình của đàn upright piano đã được hình thành từ năm 1739 bởi một người Italia tên là Domenico Del Mela, với cấu trúc đơn giản và tên gọi Vertical piano (Sau này gọi là upright piano). Năm 1745, Christian Ernst Friederici, người Đức, lại tạo ra một loại nhạc cụ được biết đến là “Pyramid piano” (piano kim tự tháp). Ông đã kết hợp giữa cơ chế hoạt động của chiếc grand piano cùng thiết kế hình dáng của đàn upright piano, nâng các dây và soundboard vuông góc với bàn phím.

Tiếp nối lịch sử piano: Đàn upright piano ra đời

Thế nhưng các mẫu này đã không được đón nhận nhiều vì thiếu đi các đặc trưng mô phỏng trong nguyên bản của Christofori. Mãi đến những năm 1830, đàn upright piano mới cơ bản được hoàn thiện, tương tự như những gì chúng ta thấy ngày nay.

Dần về sau, bên cạnh grand piano, các nhà sản xuất đàn dương cầm nổi tiếng cũng đồng thời chế tác upright piano mang một phong cách riêng, làm phong phú thêm kho tàng nhạc cụ vô giá tuyệt vời của thế giới.

Trên đây, Đức Trí vừa giới thiệu cho các bạn về lịch sử piano, nếu các bạn muốn xem thêm nhiều thông tin thú vị khác về loại nhạc cụ này, các bạn có thể theo dõi tại Đức Trí Music. Đức Trí Music được thành lập từ năm 2017 với mục tiêu mang tới cho khách hàng giải pháp tối ưu về không gian âm nhạc tại nhà riêng, nhà hàng, khách sạn, resort,... Đồng thời là cầu nối đưa khách hàng tìm được người bạn nhạc tri kỷ của mình với bộ sưu tập đàn đồ sộ từ những dòng upright piano quen thuộc tới các cây đại dương cầm cao cấp và quý hiếm, đến từ các hãng danh tiếng như đàn piano Steinway & Sons, Yamaha, Kawai,...

Xem thêm:

Đại dương cầm GB1K - dòng đàn Grand piano ấn tượng của Yamaha

Đàn piano C7 Yamaha - Đại dương cầm nổi bật của thời đại